Onderzoek naar non-binaire voornaamwoorden in de Friese taal

De meeste mensen zullen er niet bij stilstaan. Je bent een jongen of man, dan hoort daar het voornaamwoord 'hij' bij. Ben je een meisje of vrouw, dan hoort daar 'zij' bij. Hetzelfde voor 'hem' en 'haar', en bezittelijk 'zijn' en'haar'. Maar wat als je min of meer tussen die categorieën in valt? Als je het niet prettig vindt dat ze met 'hij' naar je verwijzen, of dat je je niet prettig voelt bij 'haar'? Of wil je gewoon niet de nadruk leggen op het mannelijke of vrouwelijke? 

Het is inmiddels tien jaar geleden dat in Zweden naast de bestaande voornaamwoorden voor mannen 'han' en voor vrouwen 'hon', het neutrale 'hen' officieel in gebruik werd genomen. In het Nederlands zijn inmiddels ‘hen’ en ‘die’ als non-binaire voornaamwoorden al redelijk ingeburgerd. In het Engels worden ‘they’ en ‘them’ gebruikt, als je niet ‘he’ of ‘she’. him' of ‘her’ wilt gebruiken. 

Hoe zit dat in de Friese taal? Deze vraag is al een aantal keren aan de Fryske Akademy gesteld. Daarom heeft de FA nu een enquête opgesteld over het gebruik van non-binaire voornaamwoorden in het Fries, om te zien wat er in Fryslân gebeurt op dit gebied. Welke opties zijn er?

Fryske Akademy
De Fryske Akademy doet al sinds 1938 onderzoek naar de Friese taal. Onze wetenschappers bestuderen de variatie in het Fries van vandaag de dag en van het verleden. Wij kijken onder andere naar hoe de taal in de loop van de eeuwen is veranderd in een meertalige context, en hoe die op dit moment aan het veranderen is in deelgemeenschappen. Want het zijn de gebruikers van een taal die de taal maken en vernieuwen.

Meedoen
Dit onderzoek wordt gedaan in samenwerking met Regenboogalliantie Fryslân en COC Friesland. Vul hier de enquete in.

Eerder is al een inventarisatie gedaan van de non-binaire vormen die in het Fries op schrift zijn gebruikt sinds 2015. De enquête die nu wordt uitgezet, is een vervolg daarop. Met het onderzoek wil de Fryske Akademy in kaart brengen welke voornaamwoorden non-binaire mensen in de Friese taal gebruiken of zich prettig bij voelen. Met de Regenboogalliantie Fryslân en COC Friesland zullen de resultaten worden geëvalueerd.