Lezing Genealogisch Werkverband: Hessel de Walle over Grafkelders

Grafkelders in Friesland: een ondergrondse geschiedenis

Hessel de Walle (1958) over zijn lezing: "Wanneer het woord grafkelder valt, zullen de gedachten van veel mensen teruggaan naar de indrukwekkende ceremonies in en rond de Nieuwe Kerk in Delft uit het begin van deze eeuw toen drie leden van onze koninklijke familie op traditionele wijze in de grote grafkelder aldaar bijgezet werden. Velen van ons herinneren zich ongetwijfeld de indringende beelden hoe voormalig koningin Juliana en de prinsen Claus en Bernhard naar hun laatste rustplaats gedragen werden.

De Friese hoofdstad heeft net als de steden Delft en Breda een eigen grafkelder van de Nassaus. Die bevindt zich in de Grote of Jacobijnerkerk. Ooit werden daar de leden van de in Leeuwarden woonachtige stadhouderlijke familie Nassau met veel vertoon naar hun laatste rustplaats gebracht. De provincie Friesland kent overigens veel meer grafkelders. Daarin werden vooral leden van de lokale adel bijgezet. Friesland bezit niet één kelder die qua statuur en grootte te vergelijken is met die van de Nieuwe Kerk van Delft. Ook is er hier geen enkele grafkelder binnen de kerkmuren meer in gebruik. De wet verbood dat feitelijk al sinds 1829 en definitief sinds 1866." 

Wat verstaan wij eigenlijk onder een grafkelder? Volgens De Walle zijn het niet alleen onderaardse kelders: "Ook een gemetselde bak die bedoeld is voor een of twee grafkisten krijgt de benaming grafkelder. In vroeger tijden zijn die in veel kerken gebouwd en ze waren vaak - zoals de echte 'grafkamers' - bedekt met grote zerken.” De Walle richt zich voor zijn nieuwe boek over grafkelders, dat in het nieuwe jaar moet verschijnen, alleen op de ‘echte’ kelders, die tussen de muren van de oude Friese kerken liggen of lagen.

Tijd: 13:30-16:00
Locatie: Tresoar (Bûterhoeke 1, Ljouwert)
Toegang: gratis en open toegankelijk

Over het Genealogisch Werkverband

De Genealogysk Wurkferbân (Genealogisch Werkverband, opgericht in 1946) verdiept zich in de geschreven geschiedenis van Friesland. Genealogen houden zich bezig met het bestuderen van familielijnen. Zij richten zich op de verbanden tussen deze familielijnen en de omstandigheden waarin zij leefden. Zij doen dit om hun eigen inzicht te verdiepen, maar ook om anderen, zoals historici, te helpen met de bevindingen van hun onderzoek.

In de winter van 2026/2027 organiseert de Genealogische Werkgroep een reeks bijeenkomsten:

• 28 november 2026
• 9 januari 2027
• 6 februari 2027
• 6 maart 2027
• 3 april 2027