Spring naar hoofd-inhoud
Hindrik Sijens in Utrecht, 25 september 2015.

Taaldescriptie en standaardisering

De Fryske Akademy beschrijft het Fries in heden en verleden en ontwikkelt digitale hulpmiddelen voor zowel onderzoekers als gewone taalgebruikers. Daardoor speelt de Fryske Akademy ook een belangrijke rol in de standaardisering van het Fries.

De Fryske Akademy beschrijft het Fries in heden en verleden en ontwikkelt digitale hulpmiddelen voor zowel onderzoekers als gewone taalgebruikers. Daardoor speelt de Fryske Akademy ook een belangrijke rol in de standaardisering van het Fries. Naast de variëteiten van het Fries worden ook andere in Fryslân gesproken taalvariëteiten gedocumenteerd en bestudeerd.

De Fryske Akademy bouwt, aansluitend bij nationale initiatieven rond de digital humanities, aan digitale corpora en onderzoeksinstrumenten en heeft een internationale pioniersrol bij de ontwikkeling van dergelijke tools voor kleine regionale en minderheidstalen.

Voor de ontsluiting van het oudere Fries zijn er verbindingen met het thema Middeleeuwse rechtstradities, voor het hedendaagse Fries met het thema Economische clusters.

 

 

Onderzoeksdoelen

De komende jaren richten we ons in het thema Taaldescriptie en standaardisering, in samenwerking met externe partners, op:

  • Actualiseren en aanvullen van de bestaande grammaticale beschrijvingen van het Fries;
  • Fonetische beschrijving van het Fries;
  • Ontwikkeling van woordenboeken en vertaalhulpen;
  • Evaluatie van variatie in de in Fryslân gesproken talen en taalvariëteiten;
  • Beschikbaar stellen en houden van digitale hulpmiddelen voor gebruikers van het Fries;
  • Verdere uitbouw en digitale ontsluiting van de taaldatabanken Aldfrysk, Midfrysk en Nijfrysk;
  • Aanleg van een monitorcorpus hedendaags gesproken en geschreven Fries, met daarbij ook aandacht voor de andere taalvariëteiten die in Fryslân gesproken worden en het taalgebruik in de nieuwe sociale media.

 

 

Lopende en eerdere projecten

  • Online Nederlands-Fries woordenboek (2016-2020). Het online Nederlands-Fries woordenboek vervangt een inmiddels verouderd woordenboek uit 1985. Het bedient twee gebruikersgroepen: niet-Friestaligen en de tweetalige Friezen. Het nieuwe woordenboek sluit aan bij de door de provinciale overheid uitgesproken en geformuleerde intentie om het Fries te promoten en te beschermen.
  • Taalweb Frysk (2011-2014) is een door de Fryske Akademy ontwikkelde website met taalhulpmiddelen voor iedereen die Fries wil schrijven. Taalweb Frysk biedt een verscheidenheid aan digitaal schrijfgereedschap voor het Fries aan, onder andere de nieuwste versie van de Staveringshifker (Friese spellingchecker). Taalweb Frysk ging op 2 februari 2015 online op het webadres: www.taalweb.frl.
  • Taalportaal (2010-2014). In het Taalportaal wordt de kennis van de grammatica van het Nederlands en het Fries die momenteel beschikbaar is op een wetenschappelijk verantwoorde wijze samengebracht en via het internet in het Engels toegankelijk gemaakt. De grammaticale deelgebieden klankleer, vormleer en zinsleer worden in het Taalportaal geïntegreerd en door kruisverwijzingen met elkaar verbonden.